Tunisch haken voor beginners: zo begin je (stap voor stap)

De eerste keer dat ik een Tunische haaknaald in mijn handen had, dacht ik oprecht: dit gaat helemaal mis. De naald was zo ontzettend lang, voelde onhandig aan en het hele principe leek in de verste verte niet op wat ik gewend was. Ik begreep er eerlijk gezegd helemaal niks van.

De tweede keer dat ik de naald oppakte en rustig de stappen volgde, dacht ik: oh. Wauw. Dit is leuk!

Tunisch haken is een van die handwerktechnieken die er op het eerste gezicht ingewikkeld uitziet, maar die in de praktijk verrassend snel went. En geloof me: als je eenmaal doorhebt hoe het werkt, wil je eigenlijk niet meer stoppen. Het is ontzettend verslavend! Het combineert het beste van twee werelden: het ritme van haken en de prachtige structuren van breien.

In deze complete gids voor beginners leg ik je precies uit wat Tunisch haken is, welke materialen je echt nodig hebt, hoe de basistechniek werkt en hoe je de meest gemaakte beginnersfouten voorkomt. Lijkt het je leuk om te leren? Dan vertel ik je aan het einde ook waar je direct een prachtige vervolgcursus kunt vinden.

Wat is Tunisch haken eigenlijk?

Tunisch haken (in oudere boeken ook wel Afghaans haken genoemd) is een unieke handwerktechniek. Het grootste verschil met traditioneel haken is dat je de steken niet meteen één voor één afwerkt. In plaats daarvan verzamel je eerst een hele reeks lussen op je naald, net zoals je bij breien doet.

Een ander belangrijk verschil is dat je je werk nooit omdraait. Je kijkt tijdens het haken altijd tegen de goede kant van je werk aan. Elk project wordt opgebouwd uit rijen, en elke rij bestaat uit twee vaste fasen:

1. De Heengaande toer (De opzetfase): Je werkt van rechts naar links. Je steekt de naald in de steken van de vorige rij, haalt een lus op en laat deze op de naald staan. Aan het einde van de heenrij staan al je lussen (soms wel tientallen!) gezellig achter elkaar op je lange naald.
2. De Teruggaande toer (De afwerkfase): Je keert het werk niet om, maar werkt van links terug naar rechts. Door middel van omslagen werk je de lussen stap voor stap weer van je naald af, totdat je nog maar één lus over hebt.

Waarom is het zo populair?

Het resultaat van deze tweekoppige techniek is een prachtig, dicht haakwerk. De structuur die je krijgt is stevig, egaal en heeft een bijna geweven uitstraling. Dit maakt Tunisch haakwerk uitermate geschikt voor warme winterdekens, kussens, sjaals, pannenlappen en zelfs kledingstukken die hun vorm goed moeten behouden.

Wat heb je nodig om te beginnen?

Je kunt helaas niet direct met je gewone ergonomische haaknaald aan de slag. Omdat je veel lussen tegelijk op de naald moet houden, heb je een speciale Tunische haaknaald nodig. Er zijn grofweg drie varianten te koop:

• De rechte Tunische haaknaald: Dit is een lange, rechte naald met een knopje aan het uiteinde (zodat je lussen er niet afglijden). Dit is de perfecte naald om mee te oefenen of om kleinere projecten zoals sjaals, pannenlappen of proeflapjes mee te maken.
• De Tunische haaknaald met kabel (flexibele naald): Dit is een kortere haaknaald waar een flexibele plastic kabel aan vastzit (vaak met een verwisselbaar systeem). Dit is de absolute favoriet voor grotere projecten zoals dekens en kleding. De kabel draagt het gewicht van je werk, waardoor je polsen minder snel vermoeid raken.
• De dubbele Tunische haaknaald: Deze naald heeft aan beide kanten een haakje. Deze variant is bedoeld voor gevorderden die hiermee in de rondte willen haken (bijvoorbeeld voor naadloze mutsen of colsjaals).

De gouden regel voor de naaldmaat 🌟

Tunisch haakwerk pakt door de techniek van nature een stuk compacter en strakker uit dan gewoon haakwerk. Kies daarom altijd een haaknaald die 1 tot 2 maten groter is dan op het etiket van je garen staat geadviseerd. Vraagt je garen om een 4 mm naald? Pak er dan gerust een Tunische naald van 5 mm of 5,5 mm bij. Dit zorgt ervoor dat je werk soepel blijft en minder gaat krullen.

Welk garen kies je?

Als beginner kun je het beste kiezen voor een soepel garen in DK of Worsted gewicht (geschikt voor naald 4-5 mm op het label). Kies voor een gladde draad van acryl, katoen of een wolmix.

Tip: Gebruik een effen, lichte kleur. Bij een donkere kleur of een garen met veel glitters of pluisjes zie je de steken veel minder goed, wat het leren van de techniek onnodig lastig maakt. (Meer lezen over de ideale garens? Bekijk dan ook onze garenpagina).

Zo begin je: Stap voor stap je eerste rij

Laten we beginnen bij de basis. Pak je garen en je extra grote Tunische haaknaald erbij.

Stap 1: De lossenketting

Maak een schuiflus en haak een ketting van lossen, bijvoorbeeld 15 of 20 steken om te oefenen. Haak deze lossen bewust lekker losjes!

Stap 2: De Heenrij (Lussen ophalen)

• Sla de allereerste losse vanaf de naald over (de lus die al op je naald staat, telt als je eerste steek).
• Steek je naald in de tweede losse van de ketting.
• Sla de draad om de naald en haal een lus op. Laat deze lus op de naald staan.
• Steek je naald in de volgende losse, sla om en haal een lus op. Laat ook deze staan.
• Herhaal dit in elke losse tot het einde van je ketting. Als het goed is, heb je nu precies evenveel lussen op je naald staan als je lossen had gehaakt.

Stap 3: De Terugrij (Lussen afwerken)

Nu gaan we de lussen weer wegwerken. Onthoud: we draaien het werk niet om!

• Sla de draad om de naald en haal deze door één lus op je naald. Dit is je kantsteek.
• Sla opnieuw de draad om de naald en haal deze nu door twee lussen op je naald.
• Blijf dit herhalen: dus omslaan, door twee lussen halen, omslaan, door twee lussen halen...
• Doe dit totdat er nog maar exact één lus op je naald staat.

Gefeliciteerd, je hebt zojuist je allereerste volledige Tunische rij gehaakt! Je bent nu klaar voor de volgende heenrij.

De drie belangrijkste basissteken (zie fototutorial links verderop)

Als je goed naar je gemaakte rij kijkt, zie je dat er aan de voorkant van je werk allemaal verticale balkjes (of pootjes) zijn ontstaan. Door je naald op verschillende manieren door of achter deze balkjes te steken, creëer je verschillende steken. Dit zijn de drie absolute basissteken:

1. Tunische Simple Stitch (TSS) / Tunische Basissteek

Dit is de meest bekende en gebruikte steek.

• Hoe doe je het: Je steekt de naald van rechts naar links onder het verticale balkje van de vorige rij door. Sla de draad om en haal een lus op.
• Het resultaat: Een prachtige, dichte en herkenbare geweven structuur. Ideaal voor robuuste woonaccessoires zoals dekens en kussens.

2. Tunische Knit Stitch (TKS) / Tunische Tricotsteek

Ben je dol op de look van breiwerk, maar ben je echt een haker? Dan is dit jouw steek.

• Hoe doe je het: Je steekt de naald niet onder het balkje door, maar je steekt de naald van voren naar achteren dwars door de steek heen (tussen het voorste en achterste verticale balkje door). Sla de draad om en haal een lus op naar de voorkant.
• Het resultaat: Aan de goede kant ziet dit er exact uit als een gebreide tricotsteek (v-tjes). Het is perfect voor soepele truien, vesten en sjaals.

3. Tunische Purl Stitch (TPS) / Tunische Averechtse steek

Voor wat extra textuur en reliëf in je werk gebruik je de averechtse variant.

• Hoe doe je het: Breng de werkdraad vóór het werk (dus aan de voorkant van je naald). Steek de naald onder het verticale balkje door, sla de draad om en haal de lus op. Dit vraagt in het begin een beetje vingergymnastiek!
• Het resultaat: Een stoer ribbeleffect met veel textuur. Heel mooi om af te wisselen met de Knit Stitch.

Veelgemaakte fouten (en hoe je ze oplost!)

Iedereen die begint met Tunisch haken loopt tegen dezelfde struikelblokken aan. Geen zorgen, het hoort erbij! Hier zijn de meest voorkomende missers en hoe je ze heel eenvoudig fixt:

• Help, mijn haakwerk krult helemaal om als een rolletje! Oplossing: Dit is de meest gestelde vraag en het is volkomen normaal bij deze techniek. Je doet niks fout! Je lost het op door een grotere naaldmaat te gebruiken, een speciale kantsteek te haken, of je project na afloop goed te 'blocken' (natmaken en in vorm opgespannen laten drogen).
• Mijn steken zijn zo strak dat ik mijn naald er amper nog in krijg. Oplossing: Je haakt te strak. Tunisch haken vereist een lossere hand dan traditioneel haken. Laat de lussen losjes op de naald rusten en stap direct over naar een haaknaald die 1 of 2 maten groter is.
• Mijn proeflapje wordt steeds smaller (of juist breder). Oplossing: Je bent steken kwijtgeraakt of hebt er per ongeluk eentje extra gemaakt. De gouden tip voor beginners: tel aan het einde van elke heenrij je lussen op de naald. Het moeten er altijd exact evenveel zijn.
• De zijkanten van mijn werk zien er rommelig uit. Oplossing: Je bent waarschijnlijk de kantsteek vergeten. Vergeet niet dat je bij de terugrij de allereerste keer altijd door slechts 1 lus omslaat. Pas daarna ga je steeds door 2 lussen.

Je allereerste project: De Eenvoudige Tunische Sjaal

Wil je direct meters maken en de techniek in de vingers krijgen? Een sjaal is het ultieme beginnerproject omdat je niet hoeft te meerderen of te minderen.

Dit heb je nodig:

• 2 of 3 bollen lekker zacht DK-garen (bijvoorbeeld in je favoriete kleur).
• Een rechte Tunische haaknaald van 5,5 mm of 6 mm.

Het patroon:

1. Haak een lossenketting van 25 tot 30 lossen (afhankelijk van hoe breed je de sjaal wilt hebben).
2. Haak de eerste rij in de basistechniek (zoals hierboven beschreven bij de stap-voor-stap uitleg).
3. Haak vanaf rij 2 elke heenrij in de Tunische Simple Stitch (TSS).
4. Herhaal dit totdat je sjaal een lengte heeft bereikt van ongeveer 150 tot 170 cm (of tot je garen bijna op is).
5. Kant de steken losjes af en werk de draadjes weg.

Kleurtip voor creatievelingen: Wil je een speels effect? Tunisch haken en kleurwissels zijn echt een match made in heaven. Wissel elke twee toeren van kleur. Je zult versteld staan van het prachtige, tweekleurige effect dat er ontstaat!

Wil je nog dieper in de techniek duiken?

Smaakt dit naar meer en ben je klaar om échte projecten te gaan maken? We helpen je heel graag verder op weg:

• Ben je echt nog een complete beginner in de haakwereld? Begin dan eerst bij onze basisgids Haken voor Beginners om de meest fundamentele steken onder de knie te krijgen.
• Klaar voor de volgende stap in Tunisch haken? In de gezellige Een Mooi Gebaar Club vind je een uitgebreide en duidelijke Videocursus Tunisch Entrelac Haken. Hierin leer ik je onder andere stap voor stap hoe je prachtige, ruitvormige patronen haakt met deze techniek.
• Vragen of je resultaat delen? Kom gezellig bij onze actieve en inspirerende Facebook-groep en laat je voortgang zien aan duizenden andere haakliefhebbers!

Heel veel haakplezier! Wat wordt jouw allereerste Tunische project? Laat het me weten in de reacties hieronder!

---

Alle Tunisch Haken Tutorials: